Sơn La đưa thêm 5 dự án nguồn điện vào vận hành

Nguồn điện dồi dào

Ông Nguyễn Văn Thắng - Phó Giám đốc Công ty Điện lực Sơn La (PC Sơn La) cho biết, theo đánh giá của Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO), năm 2026 hệ thống điện quốc gia, nhất là khu vực miền Bắc, tiềm ẩn nguy cơ thiếu dự phòng từ tháng 3 đến tháng 12.

Trong điều kiện bình thường, hệ thống điện quốc gia cơ bản đáp ứng nhu cầu phụ tải. Tuy nhiên, do dự phòng thấp, khi xuất hiện các yếu tố bất thường, hệ thống điện miền Bắc có thể gặp khó khăn trong việc đảm bảo công suất đỉnh phụ tải. Vì vậy, PC Sơn La đã chủ động lên phương án triển khai các biện pháp điều hành như tiết kiệm điện, điều chỉnh phụ tải (DR), dịch chuyển phụ tải và tiết giảm phụ tải theo phương án được phê duyệt.

“Năm 2026 cũng là năm đầu thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030, đồng thời diễn ra nhiều sự kiện chính trị - xã hội quan trọng trên địa bàn tỉnh Sơn La. Vì thế, nhiệm vụ đảm bảo cung ứng điện an toàn, liên tục, ổn định phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh và đời sống Nhân dân được Công ty Điện lực Sơn La xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Đồng thời lên kế hoạch, chủ động, chuẩn bị kỹ lưỡng theo nhiều kịch bản, đặc biệt trong các tình huống hệ thống vận hành ở chế độ khẩn cấp”, ông Nguyễn Văn Thắng nhắn mạnh.

Theo ông Nguyễn Văn Thắng, Sơn La là địa phương có tiềm năng lớn về phát triển nguồn điện, đặc biệt là thủy điện và điện mặt trời. Hiện nay, tổng công suất nguồn thủy điện trên địa bàn đạt 3.790,05 MW, trong đó có 3 nhà máy thủy điện lớn với tổng công suất 3.120 MW và 57 nhà máy thủy điện nhỏ với tổng công suất 670,05 MW.

Bên cạnh đó, toàn tỉnh Sơn La có 871 hệ thống điện mặt trời mái nhà đang hoạt động, tổng công suất 64,631 MW, gồm 700 công trình điện mặt trời mái nhà với công suất 61,469 MW và 171 công trình điện mặt trời tự sản tự tiêu với công suất 3,162 MW. Sơn La còn có Nhà máy điện sinh khối Mía đường Sơn La công suất 9 MW, cấp điện trực tiếp cho Nhà máy đường Sơn La.

Dự kiến trong năm 2026, Sơn La sẽ có thêm 5 dự án nguồn điện đưa vào vận hành với tổng công suất 95 MW, gồm các dự án thủy điện Bó Sinh (24 MW), Nậm Pàn 5 (28 MW) và các dự án điện mặt trời theo Quy hoạch tỉnh như Sông Mã 5 (6 MW), Yên Châu 1 giai đoạn 1 (12 MW), Thuận Châu 2 giai đoạn 1 (25 MW). Cùng với đó, dự kiến phát triển thêm khoảng 300 công trình điện mặt trời tự sản tự tiêu với tổng công suất khoảng 8 MW.

“Tổng nguồn điện đấu nối vào lưới điện phân phối trên địa bàn tỉnh Sơn La đến hết năm 2026 dự báo đạt khoảng 944 MW; Pmax toàn tỉnh năm 2026 dự báo đạt 294,5 MW. Điều này cho thấy lưới điện 110kV và lưới trung áp tỉnh Sơn La đóng vai trò quan trọng trong tiếp nhận và giải tỏa công suất nguồn điện lên hệ thống điện khu vực”, Phó Giám đốc Công ty Điện lực Sơn La đánh giá.

Đảo đảm cung ứng điện ổn định

Theo Phó Giám đốc Công ty Điện lực Sơn La Nguyễn Văn Thắng, phụ tải điện của tỉnh Sơn La có đặc điểm tăng cao vào mùa đông, từ tháng 11 đến hết tháng 3 năm sau, với mức tải có thể gấp 1,5 - 1,6 lần so với mùa hè. Nhìn chung, phụ tải tăng trưởng ổn định, ít biến động đột biến, công tác dự báo được kiểm soát tốt.

Tuy nhiên, trong các giai đoạn hệ thống điện miền Bắc thiếu dự phòng nguồn, đặc biệt vào cao điểm mùa hè, Sơn La vẫn có thể phải thực hiện các phương án điều hành phụ tải theo phân bổ của cấp điều độ, đảm bảo vận hành ổn định hệ thống điện quốc gia.

Theo dự báo, phụ tải lớn nhất (Pmax) năm 2026 của tỉnh Sơn La đạt khoảng 294,5 MW, tăng khoảng 8% so với năm 2025; sản lượng điện thương phẩm đạt khoảng 1.003,5 triệu kWh, tăng trưởng 8,9%. Trong khi đó, lưới điện địa phương vẫn còn những khó khăn nhất định như các trạm biến áp 110kV Vân Hồ và Quỳnh Nhai chưa đưa vào vận hành. Một số đường dây 110kV vận hành đầy tải, tồn tại các điểm đấu nối chữ T chưa được xóa và một số trạm 110kV mới chỉ có một nguồn cấp, chưa đáp ứng tiêu chí N-1.

Trước thực tế đó, từ tháng 12/2025, Công ty Điện lực Sơn La đã chủ động xây dựng danh sách khách hàng ưu tiên cấp điện, lập kế hoạch cung ứng điện khi hệ thống điện quốc gia thiếu nguồn hoặc vận hành ở chế độ khẩn cấp.

Trên cơ sở phân bổ công suất trần Pmax 184,3 MW, dự kiến trong các tháng 5, 6 và 7/2026 có thể thiếu hụt 5 - 10% so với nhu cầu phụ tải bình thường, Công ty Điện lực Sơn La đã xây dựng và triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Trong đó, nhóm giải pháp về đầu tư lưới điện tập trung đưa vào vận hành các dự án đường dây và trạm biến áp 110kV Vân Hồ cùng các xuất tuyến trung áp sau trạm, nâng cao độ tin cậy cung cấp điện, cải thiện chất lượng điện năng và tăng khả năng tiếp nhận, giải tỏa công suất nguồn điện.

Song song với đó, công tác sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả tiếp tục được đẩy mạnh. Đến nay, 100% khách hàng trên địa bàn đã ký cam kết tiết kiệm điện, với tổng sản lượng tiết kiệm cam kết đạt hơn 11 triệu kWh, tập trung vào các nhóm hành chính sự nghiệp, chiếu sáng công cộng, sản xuất công nghiệp và kinh doanh dịch vụ.

19 khách hàng có sản lượng tiêu thụ trên 1 triệu kWh/năm đã được Công ty Điện lực Sơn La ký thỏa thuận tham gia điều chỉnh phụ tải, với tiềm năng tiết giảm khoảng 2,2 MW khi thông báo trước 24h. 15 khách hàng sản xuất công nghiệp lớn cũng đã ký thỏa thuận dịch chuyển phụ tải với tổng công suất dịch chuyển khoảng 7,07 MW.

“Trong trường hợp đã áp dụng các biện pháp quản lý nhu cầu nhưng công suất toàn tỉnh Sơn La vẫn có nguy cơ vượt mức phân bổ. Vì thế, PC Sơn La sẽ thực hiện tiết giảm phụ tải theo kế hoạch được UBND tỉnh Sơn La phê duyệt, đảm bảo nguyên tắc công khai, minh bạch, đúng đối tượng ưu tiên và hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến các phụ tải quan trọng”, ông Nguyễn Văn Thắng cho hay.

Về phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu, đến hết năm 2025, trên địa bàn tỉnh Sơn La đã phát triển được 171 khách hàng, tổng công suất lắp đặt đạt 3,162MWp. Theo kế hoạch năm 2026, dự kiến phát triển thêm khoảng 8 MWp điện mặt trời tự sản tự tiêu, góp phần giảm phụ tải điện trong khung giờ cao điểm.