Cuba luôn thiện chí giải quyết bất đồng thông qua đối thoại
Phóng viên (PV): Đề nghị Đại sứ thông tin khái quát về tình hình Cuba thời gian gần đây?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Ngày 29-1-2026, Tổng thống Hoa Kỳ đã ký sắc lệnh hành pháp, cho phép Hoa Kỳ áp đặt thuế quan thương mại đối với hàng hóa nhập khẩu từ các quốc gia cung cấp dầu mỏ cho Cuba. Quyết định này đẩy mạnh lệnh bao vây, cấm vận kinh tế đối với Cuba lên mức chưa từng có, thiết lập một vòng vây năng lượng toàn diện nhằm bóp nghẹt nền kinh tế của Cuba. Cùng với đó là những đe dọa của Hoa Kỳ về việc sử dụng vũ lực nhằm vào Cuba. Tình hình trên đã gây ra những tác động nghiêm trọng đến đời sống người dân Cuba do ảnh hưởng nặng nề tới việc phát điện, vận tải, sản xuất hàng hóa và cung ứng dịch vụ, đặc biệt là trong lĩnh vực chăm sóc y tế.
PV: Trong bối cảnh hiện nay, Đảng, Nhà nước Cuba đã và đang triển khai những giải pháp nào để khắc phục khó khăn, thưa Đại sứ?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Trước tình hình này, Đảng, Nhà nước Cuba đã triển khai nhiều biện pháp nhằm sử dụng nhiên liệu một cách hợp lý, điều chỉnh các hoạt động lao động và giáo dục, hạn chế đi lại và thúc đẩy làm việc từ xa, với mục tiêu bảo đảm duy trì hoạt động của đất nước trong điều kiện đặc biệt. Bên cạnh đó, các ưu tiên hàng đầu được xác định là tăng cường sản xuất lương thực trong nước, đặc biệt là ở cấp địa phương, đồng thời thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi năng lượng sang các nguồn năng lượng tái tạo.
Mặt khác, các giải pháp cũng đang được thực hiện nhằm tăng cường quyền tự chủ của doanh nghiệp và chính quyền địa phương; tái cơ cấu bộ máy Nhà nước và Chính phủ; tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi hơn cho đầu tư trực tiếp nước ngoài và các hình thức liên kết kinh tế giữa khu vực nhà nước và khu vực tư nhân, khuyến khích hoạt động kinh doanh của người Cuba đang sinh sống ở nước ngoài. Song song với đó, mức độ sẵn sàng cho nhiệm vụ quốc phòng cũng được nâng cao nhằm ứng phó với nguy cơ xảy ra một cuộc tấn công quân sự.
 |
Đại sứ Cuba tại Việt Nam Rogelio Polanco Fuentes. Ảnh do Đại sứ quán Cuba tại Việt Nam cung cấp |
PV: Mới đây, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel thông báo giới chức Cuba đã tiến hành đàm phán với các đại diện Chính phủ Hoa Kỳ nhằm tìm kiếm giải pháp thu hẹp những khác biệt giữa hai nước thông qua đối thoại. Phó thủ tướng Cuba Oscar Pérez Oliva cho biết Cuba sẵn sàng thiết lập quan hệ thương mại thông suốt với các doanh nghiệp của Hoa Kỳ, cũng như với cộng đồng người Cuba đang sinh sống tại Hoa Kỳ và con cháu của họ. Đề nghị Đại sứ chia sẻ thêm về những thông tin này?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Chính phủ Cuba luôn thể hiện thiện chí giải quyết các bất đồng với Hoa Kỳ thông qua đối thoại, trên cơ sở tôn trọng, bình đẳng và không làm tổn hại đến chủ quyền quốc gia, nhằm tìm kiếm giải pháp cho các bất đồng một cách văn minh, có qua có lại và phù hợp với luật pháp quốc tế. Trong nhiều năm qua, ở các bối cảnh khác, hai bên đã có thể tiến hành trao đổi và đạt được những thỏa thuận cùng có lợi, phục vụ hợp tác trong các lĩnh vực cùng quan tâm. Gần đây, Chủ tịch Cuba thông báo rằng hai bên đã tiến hành những trao đổi ban đầu nhằm xác định các vấn đề song phương, tìm kiếm những điểm đồng thuận để giảm căng thẳng, đối đầu, và nếu có thể, mở ra các lĩnh vực hợp tác nhằm bảo đảm an ninh, hòa bình cho cả hai quốc gia. Đây là những tiến trình nhạy cảm, mang tính kín đáo và thường kéo dài, đòi hỏi nỗ lực và thiện chí lớn để đạt được kết quả.
Liên quan đến các chính sách mới được công bố cho phép người Cuba sinh sống ở nước ngoài, không chỉ tại Hoa Kỳ, có thể tham gia trực tiếp hơn vào các hoạt động kinh tế trong nước, các biện pháp này nhằm mở rộng nguồn vốn, thúc đẩy năng động hóa nền kinh tế quốc gia và tăng cường gắn kết với cộng đồng người Cuba ở nước ngoài. Theo đó, họ có thể tham gia với tư cách đối tác hoặc chủ sở hữu doanh nghiệp tư nhân tại Cuba, ngay cả khi không cư trú thường xuyên trong nước. Họ có thể tham gia không chỉ trong các hoạt động kinh doanh nhỏ mà còn trong các dự án quy mô lớn, trong đó có cả những dự án liên quan đến hạ tầng. Để thực hiện điều này, họ có thể liên kết với các doanh nghiệp Cuba thuộc cả khu vực nhà nước và tư nhân. Ngoài ra, Nhà nước cho phép giao đất theo hình thức quyền sử dụng cho các dự án sản xuất, chẳng hạn như trong lĩnh vực nông nghiệp, cũng như cho phép tham gia vào hệ thống tài chính-ngân hàng quốc gia. Đồng thời, Cuba khẳng định sẵn sàng thúc đẩy thương mại với các doanh nghiệp Hoa Kỳ. Tuy nhiên, chính lệnh cấm vận kinh tế của Hoa Kỳ là yếu tố cản trở các mối liên kết này.
Sự hỗ trợ kịp thời và thiết thực
PV: Đại sứ có thể chia sẻ về tình đoàn kết đặc biệt giữa hai nước Việt Nam và Cuba, nhất là trong bối cảnh hiện nay?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam luôn duy trì sự đoàn kết, ủng hộ kiên định và thủy chung đối với sự nghiệp của nhân dân Cuba trong việc đấu tranh chấm dứt lệnh bao vây, cấm vận, thông qua những hành động chính trị và ngoại giao mạnh mẽ, nhất quán, cũng như các quyết định hỗ trợ vật chất kịp thời và thiết thực. Những đóng góp này được Đảng, Nhà nước và toàn thể nhân dân Cuba đánh giá rất cao.
Trong năm qua, chiến dịch ủng hộ nhân dân Cuba do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam chủ trì phát động đã huy động được hơn 2 triệu lượt đóng góp, với tổng giá trị khoảng 25 triệu USD. Đây là thông điệp cổ vũ mạnh mẽ từ lòng dân, đồng thời là nguồn hỗ trợ tài chính thiết thực nhằm đáp ứng những nhu cầu cấp bách của Cuba trong các lĩnh vực như lương thực, sản xuất điện và hệ thống cấp nước.
Trong chuyến thăm Việt Nam hồi đầu tháng 2 năm nay của đồng chí Bruno Rodríguez Parrilla, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao với tư cách Đặc phái viên của Đảng, Nhà nước Cuba, hai bên đã trao đổi về tình hình hợp tác song phương hết sức tốt đẹp. Các nhà lãnh đạo cấp cao Việt Nam tái khẳng định tình đoàn kết và sẵn sàng tiếp tục hỗ trợ Cuba vượt qua những khó khăn hiện nay.
PV: Theo Đại sứ, Việt Nam và Cuba cần tập trung vào những lĩnh vực hợp tác nào trong thời gian tới nhằm làm sâu sắc hơn nữa tình đoàn kết đặc biệt giữa hai nước?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Trong thời gian tới, Cuba và Việt Nam sẽ tiếp tục củng cố mối quan hệ hữu nghị đặc biệt và tình đoàn kết truyền thống, hướng tới một giai đoạn hợp tác toàn diện ở tầm cao mới, hiệu quả, thiết thực và bền vững trên mọi lĩnh vực. Quá trình này được thúc đẩy thông qua các cơ chế hợp tác đa dạng, hiệu quả đã được thiết lập, với quan hệ giữa hai Đảng giữ vai trò định hướng chiến lược cho quan hệ song phương.
Nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn tiếp tục đầu tư vào nền kinh tế Cuba, bất chấp những khó khăn hiện nay. Đặc biệt, các dự án trong lĩnh vực sản xuất lúa gạo có ý nghĩa quan trọng, đóng góp thiết thực vào việc bảo đảm chủ quyền và an ninh lương thực của Cuba, thông qua việc áp dụng các phương thức quản lý và chuyển giao công nghệ. Việt Nam cũng đang góp phần khắc phục tình trạng thiếu hụt điện năng tại Cuba, đồng thời hỗ trợ quá trình chuyển đổi cơ cấu năng lượng, thông qua việc triển khai dự án nhà máy điện mặt trời quy mô 80MW tại tỉnh Mayabeque.
Bên cạnh đó, việc thành lập mới đây của một doanh nghiệp liên doanh Cuba-Việt Nam trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh các sản phẩm dược sinh học Cuba, đặt tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội, đã tạo động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghệ sinh học Cuba, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho nhân dân hai nước.
PV: Sau hơn một năm đảm nhận cương vị Đại sứ Cuba tại Việt Nam, Đại sứ chia sẻ cảm tưởng về đất nước, con người Việt Nam?
Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes: Chỉ sau hơn một năm kể từ khi đến Hà Nội nhận nhiệm vụ với vinh dự đại diện cho Chính phủ và nhân dân Cuba trên cương vị Đại sứ, tôi có thể tự hào khẳng định rằng sự ngưỡng mộ và tôn trọng của tôi đối với nhân dân Việt Nam ngày càng trở nên sâu sắc hơn. Tôi thực sự xúc động trước tình cảm chân thành, nồng hậu mà người dân Việt Nam ở khắp mọi miền đất nước, thuộc nhiều thế hệ và tầng lớp khác nhau, dành cho nhân dân Cuba. Họ bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với tình đoàn kết lịch sử của Cuba, đồng thời coi câu nói bất hủ của lãnh tụ Fidel Castro “Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình” như phương châm của chính mình.
Trong những tháng qua, tôi đã trực tiếp cảm nhận những giá trị nhân văn đặc biệt mà nhân dân Việt Nam gìn giữ qua chiều dài lịch sử hào hùng của dân tộc. Đó là tinh thần cần cù, ý chí kiên định, sự dũng cảm, lòng yêu nước sâu sắc, đời sống tinh thần phong phú, tôn kính tổ tiên, cùng với sự gắn bó bền chặt với truyền thống và bản sắc văn hóa dân tộc. Đồng thời, tôi cũng chứng kiến các nỗ lực to lớn của Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam trong việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội cũng như khát vọng xây dựng một đất nước phồn vinh, dân chủ, công bằng, văn minh và hạnh phúc trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
Cùng với kết quả Đại hội XIV của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, nhân dịp này, tôi xin gửi lời chúc mừng tới nhân dân Việt Nam và chúc đất nước Việt Nam đạt được nhiều thành công trong năm 2026.
PV: Trân trọng cảm ơn Đại sứ!
