Thông tin trên được Luật sư Bertrand Repolt - thành viên nhóm luật sư bảo vệ quyền lợi cho bà Trần Tố Nga, nguyên đơn trong vụ kiện chống lại các công ty hóa chất Mỹ - công bố tại buổi họp ngày 11-6 tại Thượng viện Pháp.
Luật sư Repolt thông báo trong quá trình xem xét đơn giám đốc thẩm, bên cạnh báo cáo của thẩm phán phụ trách hồ sơ, đại diện công tố tại Tòa Phá án cũng đưa ra ý kiến tư vấn pháp lý đối với vụ việc. Theo ông, ý kiến vừa được ban hành đã kiến nghị hủy phán quyết của Tòa Phúc thẩm Paris.
 |
| Bà Trần Tố Nga chụp ảnh cùng bia tưởng niệm nạn nhân chất độc da cam/dioxin tại Công viên Choisy, quận 13, thủ đô Paris. |
Cũng theo Luật sư Repolt, vấn đề trung tâm mà Tòa Phá án sẽ xem xét là liệu các công ty thương mại sản xuất và cung cấp chất độc da cam/dioxin cho quân đội Mỹ trong cuộc chiến tranh ở Việt Nam có được hưởng quyền miễn trừ tài phán hay không.
Ông Repolt cho rằng các bị đơn là những công ty hóa chất hoạt động vì mục đích thương mại, sản xuất và cung cấp chất độc da cam như một phần hoạt động kinh doanh thông thường của họ trước, trong và sau cuộc chiến ở Việt Nam. Vì vậy, theo phía nguyên đơn, các công ty này không thể được hưởng quyền miễn trừ tài phán chỉ vì sản phẩm của họ đã được quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh.
Luật sư Repolt nhận định phán quyết sắp tới không chỉ có ý nghĩa đối với vụ kiện của bà Trần Tố Nga, mà còn có thể tác động đến nhiều vụ việc khác liên quan tới câu hỏi liệu các doanh nghiệp tư nhân có phải chịu trách nhiệm đối với những sản phẩm mà họ cung cấp cho quân đội hay không.
Luật sư Repolt cũng cho biết Tòa Phá án đã quyết định tổ chức phiên tranh tụng công khai đối với vụ việc và dự kiến công bố rộng rãi phán quyết. Theo ông, đây là dấu hiệu cho thấy tầm quan trọng đặc biệt của hồ sơ này. Nếu Tòa Phá án hủy phán quyết của Tòa Phúc thẩm Paris, vụ việc nhiều khả năng sẽ được chuyển trở lại Tòa Phúc thẩm Paris với thành phần xét xử khác để xem xét nội dung vụ kiện.
Phát biểu tại buổi họp báo, bà Trần Tố Nga khẳng định cuộc đấu tranh pháp lý của bà không chỉ nhằm đòi công lý cho bản thân, mà còn cho hàng triệu nạn nhân chất độc da cam tại Việt Nam. Theo bà, nếu vụ kiện thành công, điều quan trọng không chỉ là kết quả của riêng vụ việc, mà còn là khả năng tạo ra án lệ cho những cuộc đấu tranh tương tự trong tương lai.
Bà Trần Tố Nga cho biết dù đã bước sang tuổi 85, bà vẫn quyết tâm theo đuổi vụ kiện đến cùng. Bà nhấn mạnh ngay cả trong trường hợp không đạt được kết quả mong muốn tại Tòa Phá án, bà và các luật sư vẫn sẽ tiếp tục tìm kiếm công lý thông qua những con đường pháp lý khác, trong đó có khả năng đưa vụ việc lên Tòa án Nhân quyền châu Âu.
Bà Trần Tố Nga cũng cho rằng cuộc đấu tranh trong những năm qua đã đạt được những kết quả nhất định trong việc nâng cao nhận thức của công chúng về hậu quả của chất độc da cam. Nguyên đơn nhắc lại 2 dấu mốc mà bà coi là những thành quả quan trọng, gồm nghị quyết của Quốc hội Bỉ ủng hộ các nạn nhân chất độc da cam/dioxin và việc khánh thành bia tưởng niệm các nạn nhân chất độc da cam/dioxin tại Paris ngày 25-4 vừa qua.
Tại buổi họp báo, Phó chủ tịch Ủy ban Đối ngoại, Quốc phòng và Lực lượng vũ trang của Thượng viện Pháp Michelle Gréaume bày tỏ sự ủng hộ dành cho bà Trần Tố Nga và nêu bật những hậu quả lâu dài của chất độc da cam đối với môi trường và sức khỏe con người.
Bà Gréaume nhắc lại rằng hậu quả của chất độc da cam vẫn còn hiện hữu hơn 50 năm sau chiến tranh. Theo bà, khoảng 2,6 triệu hecta rừng và rừng ngập mặn ở miền Nam Việt Nam đã bị tàn phá, trong khi dioxin vẫn tồn tại trong đất và trầm tích ở nhiều khu vực. Phó chủ tịch Ủy ban Đối ngoại, Quốc phòng và Lực lượng vũ trang của Thượng viện Pháp dẫn số liệu của Chính phủ Việt Nam ước tính hiện có khoảng 3 triệu nạn nhân chất độc da cam và con cháu của những người bị phơi nhiễm vẫn tiếp tục chịu ảnh hưởng của chất độc này.
Theo bà Gréaume, vụ kiện của bà Trần Tố Nga không chỉ mang ý nghĩa đối với cá nhân bà, mà còn là biểu tượng cho cuộc đấu tranh đòi công lý của hàng triệu nạn nhân chất độc da cam tại Việt Nam, Lào và Campuchia - những người vẫn đang chờ đợi sự thừa nhận đối với những đau thương và mất mát mà họ phải gánh chịu suốt nhiều thập kỷ qua.
Cũng tại buổi họp báo, các tổ chức ủng hộ nạn nhân chất độc da cam/dioxin tại Pháp cho biết phong trào vận động đang nhận được sự hưởng ứng rộng rãi của các hội đoàn, tổ chức xã hội, môi trường và chính trị. Theo đại diện Collectif Vietnam Dioxine, hơn 60 tổ chức đã tham gia kêu gọi ủng hộ vụ kiện và sẽ tổ chức một cuộc tập hợp tại Quảng trường Bastille ở Paris vào ngày 20-6.
Phiên điều trần của Tòa Phá án Pháp dự kiến diễn ra công khai vào sáng 16-6 tại Paris. Sau khi bị Tòa án Evry bác đơn năm 2021 và Tòa Phúc thẩm Paris giữ nguyên phán quyết năm 2024, những diễn biến nêu trên được xem là bước ngoặt quan trọng trong hành trình pháp lý kéo dài hơn 1 thập kỷ của bà Trần Tố Nga đối với các công ty hóa chất Mỹ.
TTXVN
