Giữa cuộc xung đột kéo dài vẫn chưa cho thấy triển vọng kết thúc rõ ràng, việc Nga và Ukraine chấp thuận tạm dừng hoạt động quân sự tại một khu vực để triển khai cứu trợ nhân đạo là tín hiệu đáng chú ý. Reuters và AP đưa tin, thỏa thuận hướng tới việc đưa nhu yếu phẩm cấp thiết vào khu vực và tổ chức sơ tán dân thường qua hành lang an toàn. Hoạt động ngừng bắn cục bộ bắt đầu từ ngày 27-10 và dự kiến sẽ kéo dài đến 1-11.
Theo các thông tin được công bố, Oleshky từng có khoảng 24.000 dân trước khi xung đột toàn diện bùng phát năm 2022, nhưng hiện chỉ còn khoảng 1.700 - 2.000 người sinh sống, trong đó có người cao tuổi và trẻ em. Những nguy hiểm trên các tuyến đường cũng chính là nguyên nhân khiến việc tiếp cận cứu trợ và sơ tán người dân khỏi khu vực trở nên hết sức khó khăn.
 |
Cảnh tan hoang ở thành phố Oleshky. Ảnh: REUTERS |
Trong hoàn cảnh ấy, một khoảng dừng chiến sự cục bộ dù ngắn thôi cũng có thể tạo nên khác biệt lớn. Chuyến hàng cứu trợ đến đúng lúc, nhiều người bệnh được tiếp cận thuốc men hay các gia đình được sơ tán an toàn đều mang ý nghĩa rất thiết thực.
Phát biểu với báo giới, người phát ngôn Điện Kremlin cho biết, Moscow hy vọng các bên sẽ tuân thủ các thỏa thuận đạt được trong khuôn khổ chiến dịch nhân đạo. Trước đó, quân đội Ukraine cũng tuyên bố sẽ làm "mọi thứ có thể để hỗ trợ cư dân Oleshky".
Tất nhiên, một thỏa thuận ngừng bắn hạn chế vì hoạt động nhân đạo được thúc đẩy nhờ vai trò trung gian không đồng nghĩa với việc những bất đồng căn bản giữa Nga và Ukraine đã được tháo gỡ. Nhưng khi mục tiêu cụ thể là đưa thuốc men, nhu yếu phẩm đến người cần giúp đỡ hoặc hỗ trợ dân thường rời khỏi khu vực nguy hiểm, các bên cũng có thêm cơ sở để duy trì quan hệ phối hợp cần thiết. Do đó, dù là một thỏa thuận giới hạn nhưng vẫn có thể đem lại lợi ích thiết thực cho nỗ lực ngoại giao nếu cam kết được các bên thực hiện đầy đủ.
Thách thức lớn nhất nằm ở việc thực hiện. Ngừng bắn trên giấy tờ và ngừng bắn trên thực địa đôi khi không song hành. Hoạt động cứu trợ, rà phá vật liệu nổ, tổ chức hành lang sơ tán và xác định điểm đến của người dân và nhiều công việc khác đều cần được phối hợp chặt chẽ, trách nhiệm. Bên cạnh đó, cơ chế giám sát, trao đổi thông tin và xử lý các tình huống phát sinh có ý nghĩa quyết định đối với độ an toàn của chiến dịch.
Và từ sự kiện này, có lẽ dư luận quốc tế sẽ đặt ra câu hỏi: Liệu mô hình ngừng bắn cục bộ như thế này có thể được áp dụng ở những khu vực khác trong cuộc xung đột hay không? Câu trả lời phụ thuộc nhiều vào kết quả thực tế tại Oleshky. Nếu các bên tuân thủ cam kết, hoạt động nhân đạo diễn ra an toàn và người dân được hỗ trợ theo nguyện vọng, thỏa thuận có thể tạo tiền lệ hữu ích cho những sáng kiến tương tự. Ngược lại, nếu việc thực hiện gặp trở ngại, những nghi ngại vốn tồn tại giữa các bên sẽ càng khó được hóa giải.
Dù biết không nên đặt quá nhiều kỳ vọng vào thỏa thuận có phạm vi hạn chế này. Nga và Ukraine vẫn đứng trước những bất đồng lớn liên quan đến lãnh thổ, an ninh. Những vấn đề ấy không thể được giải quyết chỉ bằng một hành lang nhân đạo. Nhưng cũng không vì thế mà xem nhẹ ý nghĩa của những bước đi nhỏ. Trong nhiều trường hợp, việc hợp tác được trên một vấn đề cụ thể có thể tạo ra kinh nghiệm và kênh liên lạc cần thiết cho những cuộc đối thoại khó khăn hơn.
Từ Oleshky, thông điệp đáng suy ngẫm là hòa bình vẫn luôn có thể bắt đầu từ khả năng các bên thống nhất những nguyên tắc tối thiểu để bảo vệ con người, kể cả khi những bất đồng chính trị chưa thể giải quyết. Với cộng đồng quốc tế, hỗ trợ nhân đạo cần đi cùng việc khuyến khích đối thoại, tôn trọng luật pháp quốc tế và thúc đẩy các biện pháp giảm thiểu nguy cơ đối với dân thường.
00:46:09 query returned open=false 00:52:42 dblclick "Đệ nhất Phu nhân Melania Trump phát biểu tại Nhà Trắng ngày 19-10-2026. Ảnh AP" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=true 00:52:59 dblclick "Đệ nhất Phu nhân Melania Trump phát biểu tại Nhà Trắng ngày 19-10-2026. Ảnh AP" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=true 00:53:09 dblclick "Đệ nhất Phu nhân Melania Trump phát biểu tại Nhà Trắng ngày 19-10-2026. Ảnh AP" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=true 00:53:47 dblclick "Nga" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=false 00:54:09 dblclick "Melania Trump" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=false 00:54:18 dblclick "Nhà Trắng" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=false 00:55:35 dblclick "Melania Trump" sidepanelOpen=false autoUpdate=true isAdv=false 00:55:58 query returned open=false 00:56:08 query returned open=false 00:56:50 query returned open=false 00:57:03 query returned open=false 01:03:52 query returned open=false 01:11:18 query returned open=false 
