Đề xuất cơ chế ưu đãi cho khai thác và thu hồi dầu khí

Mở cơ hội khai thác mỏ dầu khí cận biên

Bộ Công Thương đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dầu khí. Trong đó, Bộ đề xuất một số nội dung mới về ưu đãi trong hoạt động dầu khí.

Theo đó, tại Điều 62 của dự thảo, tiêu chí xác định các lô, mỏ dầu khí tại vùng nước sâu, xa bờ, khu vực có điều kiện địa lý đặc biệt khó khăn, địa chất phức tạp; mỏ dầu khí cận biên.

Dự thảo nêu rõ, lô, mỏ dầu khí tại vùng nước sâu, xa bờ, khu vực có điều kiện địa lý đặc biệt khó khăn là các lô, mỏ khi đáp ứng một trong các tiêu chí sau đây: Điểm nông nhất của lô, mỏ dầu khí sâu từ 150m trở lên; điểm gần bờ nhất của lô, mỏ dầu khí cách bờ từ 150km trở lên.

Ngoài ra, lô, mỏ dầu khí có điều kiện địa chất phức tạp là các lô, mỏ có cấu trúc phân khối nhỏ, nhiều pha kiến tạo, xâm nhập và phun trào, thành phần thạch học biến đổi rất mạnh, các vỉa chứa chặt xít, vỉa chứa phi truyền thống, vỉa chứa có nhiệt độ cao, áp suất cao hoặc bất đồng nhất cao về chất lưu hoặc có hàm lượng khí không hydrocarbon cao.

Mỏ dầu khí cận biên là mỏ dầu khí có kết quả tính toán hiệu quả kinh tế tối thiểu của dự án có tỷ suất hoàn vốn nội tại tiệm cận dưới 10% tính từ thời điểm kế hoạch phát triển mỏ được phê duyệt, với điều kiện áp dụng trình độ công nghệ và các điều kiện kinh tế - kỹ thuật của hợp đồng dầu khí hiện hữu tại thời điểm đánh giá.

Về thẩm định và phê duyệt danh mục các lô, mỏ dầu khí được hưởng chính sách ưu đãi đầu tư và ưu đãi đầu tư đặc biệt được quy định tại Điều 63 của dự thảo cho biết, căn cứ đối tượng ưu đãi quy định tại Điều 41 Luật Dầu khí, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) xây dựng danh mục các lô, mỏ dầu khí được hưởng chính sách ưu đãi đầu tư và ưu đãi đầu tư đặc biệt, trình Bộ Công Thương 1 bộ hồ sơ để thẩm định.

Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ, Bộ Công Thương có văn bản lấy ý kiến của các Bộ: Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Tư pháp, Quốc phòng, Ngoại giao, Công an và các bộ, ngành khác có liên quan. Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản lấy ý kiến của Bộ Công Thương, các bộ, ngành, địa phương có văn bản góp ý gửi Bộ Công Thương.

Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản góp ý của các bộ, ngành, trường hợp cần thiết, Bộ Công Thương có văn bản đề nghị Petrovietnam tiếp thu, giải trình. Trong thời hạn 10 ngày, Petrovietnam có văn bản tiếp thu, giải trình ý kiến của các bộ, ngành, gửi Bộ Công Thương.

Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được ý kiến của các bộ, ngành hoặc văn bản tiếp thu, giải trình của Petrovietnam (nếu có), Bộ Công Thương hoàn thành thẩm định và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt danh mục các lô, mỏ dầu khí được hưởng chính sách ưu đãi đầu tư và ưu đãi đầu tư đặc biệt.

Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ của Bộ Công Thương, Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt danh mục các lô, mỏ dầu khí được hưởng chính sách ưu đãi đầu tư và ưu đãi đầu tư đặc biệt.

Đồng thời, theo dự thảo, hằng năm, Petrovietnam rà soát, đánh giá tình hình đàm phán, ký hợp đồng dầu khí và triển khai hoạt động dầu khí tại các lô, mỏ dầu khí, đề xuất điều chỉnh danh mục các lô, mỏ dầu khí được hưởng chính sách ưu đãi đầu tư và ưu đãi đầu tư đặc biệt (nếu cần thiết), báo cáo Bộ Công Thương thẩm định, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo quy định tại điều này.

Về thẩm định và phê duyệt kế hoạch phát triển mỏ dầu khí để phát triển mỏ dầu khí cận biên, dự thảo cho biết, nhà thầu lập kế hoạch phát triển mỏ dầu khí để phát triển các mỏ dầu khí cận biên theo quy định tại khoản 1 Điều 56 của nghị định này, trình Petrovietnam thẩm định kế hoạch phát triển mỏ dầu khí và đề xuất áp dụng chính sách ưu đãi đầu tư đối với phát triển khai thác mỏ dầu khí cận biên.

Nội dung của báo cáo kế hoạch phát triển mỏ dầu khí phải bổ sung nội dung thuyết minh, tính toán hiệu quả kinh tế và đề xuất chính sách ưu đãi phù hợp theo Điều 43 Luật Dầu khí, các nội dung đánh giá, đề xuất liên quan nhằm bảo đảm lợi ích của nước chủ nhà đối với phần giá trị kinh tế tăng thêm phát sinh sau khi sản lượng dầu khí khai thác lũy kế của mỏ dầu khí cận biên đạt trữ lượng dầu khí được phê duyệt tại kế hoạch phát triển mỏ dầu khí.

“Nhà thầu phải tính toán hiệu quả kinh tế của phương án phát triển mỏ theo điều kiện kinh tế, kỹ thuật của hợp đồng dầu khí hiện hữu; trường hợp không đạt hiệu quả kinh tế tối thiểu theo quy định tại khoản 3 Điều 62 của nghị định này thì lần lượt tính toán theo các chính sách ưu đãi theo quy định tại khoản 1, 2, 3 và 4 Điều 43 Luật Dầu khí để xác định và đề xuất chính sách ưu đãi phù hợp”, dự thảo nghị định chỉ ra.

Trường hợp thuộc khoản 4 Điều 43 Luật Dầu khí, nhà thầu được đề xuất lựa chọn một trong hai chính sách ưu đãi quy định tại khoản đó. Việc tính toán hiệu quả kinh tế của dự án phải thể hiện riêng cho mỏ cận biên, nêu rõ giả định và nguyên tắc phân bổ chi phí, sản lượng khi lô dầu khí có các mỏ khác đang khai thác.

Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ của nhà thầu, Petrovietnam hoàn thành thủ tục thẩm định. Nội dung thẩm định phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 56 của nghị định này và bổ sung thêm nội dung thẩm định đánh giá về cơ sở pháp lý, tính đầy đủ, hợp lý, điều kiện áp dụng và chính sách ưu đãi do nhà thầu đề xuất làm cơ sở đề xuất điều chỉnh nội dung hợp đồng dầu khí.

Cũng theo dự thảo, sau khi hoàn thành công tác thẩm định, Petrovietnam có thông báo cho nhà thầu về kết quả thẩm định kế hoạch phát triển mỏ dầu khí. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày có thông báo kết quả thẩm định Kế hoạch phát triển mỏ dầu khí, Nhà thầu đề xuất Petrovietnam tiến hành thủ tục điều chỉnh nội dung hợp đồng dầu khí theo quy định tại Điều 18 Luật Dầu khí. Sau khi hoàn thành đàm phán thỏa thuận sửa đổi hợp đồng dầu khí, Petrovietnam trình Bộ Công Thương để thẩm định, phê duyệt thỏa thuận sửa đổi hợp đồng dầu khí và cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh theo quy định tại Điều 28 của nghị định này.

Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh, Petrovietnam phê duyệt kế hoạch phát triển mỏ dầu khí để phát triển mỏ dầu khí cận biên để nhà thầu triển khai.

Nhà thầu có trách nhiệm hạch toán riêng các chi phí liên quan đến hoạt động dầu khí của mỏ cận biên, bao gồm phần chi phí thu hồi tăng thêm trong trường hợp áp dụng mức ưu đãi quy định tại khoản 4 Điều 43 để thu hồi các chi phí cho mỏ cận biên, kể từ thời điểm kế hoạch phát triển mỏ cận biên được phê duyệt làm cơ sở xác định chi phí được phép thu hồi cho mỏ cận biên, Petrovietnam có trách nhiệm kiểm tra, giám sát định kỳ việc thực hiện của nhà thầu.

Thúc đẩy đầu tư công nghệ

Về thẩm định và phê duyệt đối với đầu tư nâng cao hệ số thu hồi dầu khí, theo dự thảo, trường hợp áp dụng giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí, nhà thầu lập kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh theo quy định tại khoản 6 Điều 37 Luật Dầu khí, trình Petrovietnam xem xét thẩm định.

Nội dung chính kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh khi áp dụng giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí tuân thủ theo quy định tại khoản 1 Điều 56 nghị định này. Ngoài ra nhà thầu bổ sung thêm nội dung phân tích về giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí dự kiến triển khai và đề xuất áp dụng mức thu hồi chi phí tăng thêm so với mức thu hồi chi phí của hợp đồng dầu khí hiện hữu.

Nội dung thẩm định kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh khi áp dụng giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí tuân thủ theo quy định tại khoản 2 Điều 56 nghị định này, đánh giá tính khả thi, hiệu quả của giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí dự kiến áp dụng và đánh giá sự phù hợp của đề xuất áp dụng mức thu hồi chi phí tăng thêm so với mức thu hồi chi phí của hợp đồng dầu khí hiện hữu.

Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ của nhà thầu, Petrovietnam hoàn thành thủ tục thẩm định và có thông báo cho Nhà thầu kết quả thẩm định kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh.

Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày có thông báo kết quả thẩm định kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh, nhà thầu đề xuất Petrovietnam điều chỉnh nội dung hợp đồng dầu khí theo quy định tại Điều 18 Luật Dầu khí. Sau khi hoàn thành đàm phán thỏa thuận sửa đổi hợp đồng dầu khí, Petrovietnam trình Bộ Công Thương thẩm định, phê duyệt thỏa thuận sửa đổi hợp đồng dầu khí và cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh theo quy định tại Điều 28 nghị định này.

Trong vòng 5 ngày làm việc kể từ khi nhận được Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh, Petrovietnam phê duyệt Kế hoạch phát triển mỏ dầu khí điều chỉnh có áp dụng giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí để Nhà thầu triển khai.

Đồng thời, nhà thầu có trách nhiệm hạch toán riêng phần chi phí thu hồi tăng thêm để thu hồi các chi phí đầu tư cho áp dụng giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí. Petrovietnam có trách nhiệm kiểm tra, giám sát định kỳ việc thực hiện mức thu hồi chi phí tăng thêm so với mức thu hồi chi phí tại hợp đồng dầu khí hiện hữu. Sau khi nhà thầu thu hồi hết các chi phí bỏ ra để triển khai giải pháp hoặc công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu khí, mức thu hồi chi phí được thực hiện theo quy định trong hợp đồng dầu khí hiện hữu.

Xem chi tiết dự thảo nghị định tại đây.

Nghị định dự kiến được Chính phủ ban hành cuối tháng 12/2026 và có hiệu lực vào ngày 1/3/2027 cùng thời điểm Luật Dầu khí năm 2026 có hiệu lực thi hành.